Profilaktyka raka szyjki macicy

Rak szyjki macicy nie jest chorobą dziedziczną ani uwarunkowaną genetycznie. Za rozwój raka szyjki macicy odpowiedzialny jest powszechnie występujący wirus brodawczaka ludzkiego (HPV). Istnieje wiele typów tego wirusa, część z nich jest rakotwórcza i wywołuje raka szyjki macicy. Do zakażenia może dojść w czasie stosunku płciowego, jak również w przypadku bezpośredniego kontaktu ze skórą osoby zakażonej.

Na zakażenie wirusem HPV – zarówno typami HPV niskiego ryzyka, jaki i typami rakotwórczymi – narażona jest każda kobieta, niezależnie od wieku. Dlatego profilaktyka raka szyjki macicy powinna rozpoczynać się wkrótce po rozpoczęciu inicjacji seksualnej i powinna być prowadzona aż do późnej starości.

Cytologia

Zdrowa szyjka macicy nigdy nie przechodzi gwałtownie w stadium raka. Jeśli regularnie przeprowadza się badania cytologiczne, pomagają w wykryciu nieprawidłowych komórek i zmian chorobowych, które nie są jeszcze rakiem, ale jeśli pozostawi się je nieleczone, mogą się nim stać. Wczesne zmiany, wykryte w komórkach szyjki macicy można całkowicie wyleczyć. Istotne jest to, że wczesny okres choroby przebiega bezobjawowo. Dlatego tak ważne jest regularne poddawanie się badaniom przesiewowym. Dopiero w późniejszej fazie mogą pojawiać się krwawienia, czy dolegliwości bólowe.

Obecnie z bezpłatnych badań cytologicznych mogą skorzystać kobiety w wieku 25-59, które nie miały wykonywanej cytologii w ramach NFZ w ciągu ostatnich 3 lat. Cytologię mogą również wykonywać młodsze kobiety, koszt takiego badania wynosi wówczas 20 zł lub w przypadku cytologii płynnej 60 zł. Badanie to jest bezbolesne i trwa tylko kilka minut. Polega ono na pobraniu komórek nabłonka szyjki macicy za pomocą specjalnej szczoteczki, a następnie na mikroskopowej ocenie materiału utrwalonego na szkiełku. Pobraniem materiału do badań zajmują się lekarze-ginekolodzy lub przeszkolone położne podstawowej opieki zdrowotne. Badanie to możesz bez skierowania wykonać w naszej poradni.

Warunki wykonania badania:

– badania nie wykonuje się w czasie miesiączki,
– od ostatniego dnia miesiączki powinny upłynąć co najmniej 4 dni,
– na badanie należy zgłaszać się nie później niż 4 dni przed rozpoczęciem miesiączki,
– co najmniej 4 dni przed badaniem nie należy stosować żadnych leków dopochwowych,
– od ostatniego badania ginekologicznego/USG przezpochwowego powinien upłynąć co najmniej 1 dzień.

Czynniki zwiększające ryzyko – możesz je eliminować!

Oprócz zakażenia wirusem HPV do czynników, które zwiększają ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy należą:

  • wczesne rozpoczęcie współżycia płciowego,
  • duża liczba partnerów seksualnych,
  • seks bez zabezpieczeń mechanicznych (prezerwatywy),
  • przebyte choroby przenoszone drogą płciową,
  • częste, nieleczone stany zapalne w obrębie pochwy i szyjki macicy,
  • wieloletnie stosowanie hormonalnych leków antykoncepcyjnych,
  • palenie papierosów,
  • dieta uboga w antyoksydanty – szczegóły poniżej,
  • osłabiony układ odpornościowy.

Antyoksydanty (przeciwutleniacze) – grupa związków chemicznych wstrzymujących lub opóźniających proces utleniania substancji, w której występują w niskim stężeniu. Najczęściej to naturalne substancje roślinne, które wspierają naturalne mechanizmy obronne komórek człowieka.

Ważniejsze antyoksydanty roślin jadalnych o udokumentowanym działaniu przeciwnowotworowym zawiera:

sok grejpfrutowy, owoce cytrusowe, soja, herbata, leśne jagody, winogrona, wiśnie, orzechy, kurkuma, cebula, pomidor, szpinak, brokuł, brukselka, ostropest plamisty.